Hier deel twee van het tweeluik.

We leven in een tijdperk waarin de grenzen van globalisering zichtbaar worden. De decennialange aanname dat onbelemmerde internationale handel, outsourcing en verregaande interconnectiviteit universeel voordelig zijn, wordt steeds vaker in twijfel getrokken. De wereld hergroepeert zich. Waar globalisering ooit het leidende principe was, zien we nu een verschuiving naar economische zones die steeds autonomer opereren. Europa moet daarin een duidelijke positie innemen—en dat vereist moedige keuzes.

De Nieuwe Wereldorde: Van Mondiaal naar Regionaal

De toekomst zal niet gedomineerd worden door één wereldwijde markt, maar door enkele grote economische blokken: de Verenigde Staten, de Europese Unie, China en een samenwerkingsverband van opkomende markten zoals de BRICS. Deze zones zullen de wereldpolitiek en -economie bepalen, waarbij interne cohesie en onafhankelijkheid essentieel zijn. Europa moet leren van de fouten van de afgelopen decennia. Zonder een sterke eigen maakindustrie, een solide energie-infrastructuur en een innovatieve defensie-industrie, is de EU kwetsbaar in een wereld die steeds competitiever wordt.

De Maakindustrie als Fundament

Europa’s welvaart is gebouwd op industrie. Van de Duitse auto-industrie tot hoogwaardige technologie in Nederland: maakindustrie creëert niet alleen economische waarde, maar ook hoogwaardige werkgelegenheid. Wanneer we deze industrie verliezen aan gesubsidieerde concurrenten van buiten Europa, verliezen we niet alleen banen, maar ook onze technologische voorsprong en strategische autonomie. Dit is waarom slimme importheffingen nodig zijn. Niet om de vrije handel te saboteren, maar om eerlijke concurrentie te garanderen. Zonnepanelen en elektrische voertuigen uit zwaar gesubsidieerde landen zoals China mogen niet onze eigen bedrijven verdringen.

Grenzen voor Welvaart

Maar economische zelfredzaamheid gaat verder dan maakindustrie. Het beschermen van Europa’s grenzen is essentieel, zowel fysiek als economisch. Grote migratiestromen zonder effectief beleid zetten druk op de arbeidsmarkt, het sociale vangnet en de sociale cohesie. Een selectief, gereguleerd migratiebeleid dat rekening houdt met de arbeidsmarktbehoeften van Europa is cruciaal om werkgelegenheid en welvaart te beschermen.

Getemperd Nationalisme

Deze koers vraagt om een nieuwe manier van denken: getemperd nationalisme. Niet het exclusieve nationalisme dat grenzen sluit en zich afkeert van de wereld, maar een inclusieve benadering waarin Europese samenwerking prioriteit krijgt. Europa moet zichzelf zien als een nationale gemeenschap waarin het collectieve belang van de regio boven het onbegrensde individualisme wordt gesteld. Dat betekent opnieuw nadenken over langetermijnvisies: hoe houden we werkgelegenheid in stand? Hoe garanderen we een eerlijk speelveld? Hoe maken we Europa weerbaar tegen externe dreigingen?

De Weg Vooruit

Europa staat op een kruispunt. De Green Deal, digitale transitie en geopolitieke spanningen vragen om leiderschap dat verder kijkt dan de huidige politieke cyclus. We moeten een toekomstvisie ontwikkelen die werkgelegenheid, duurzaamheid en strategische autonomie verenigt. Dit vraagt om een fundamentele herwaardering van Europese samenwerking, waarbij protectionistische reflexen en kortetermijndenken plaatsmaken voor strategisch beleid dat een robuuste, welvarende en innovatieve Europese samenleving bouwt.

De uitdagingen zijn groot, maar het alternatief is een afkalvende welvaart en een verlies van autonomie. Het is tijd dat Europa handelt zoals het ooit deed: met visie, ambitie en een hernieuwd geloof in haar eigen kracht.